Diễn văn Khai mạc Hội nghị Kinh tế học mở rộng 2017

Khaimac

Kính thưa quý vị đại biểu, các vị khách quý và các bạn sinh viên thân mến,

Chương trình nghiên cứu Kinh tế học mở rộng thuộc VEPR (Broaden Economics) được thành lập vào tháng 2/2017 là một chương trình của những người trẻ, vì những người trẻ, và dành cho tất cả các bạn trẻ đam mê nghiên cứu về các vấn đề kinh tế – xã hội. Chương trình được lập ra với mong muốn nâng cao khả năng tự học, tự đọc, tự nghiên cứu phản biện cho các bạn trẻ, đồng thời tạo ra một cộng đồng và nơi giao lưu học thuật cho các nhà nghiên cứu kinh tế trẻ trên khắp cả nước và thế giới.

Trước hết, tôi muốn nói về cái tên Kinh tế học mở rộng. Tại sao chúng tôi lại muốn mở rộng Kinh tế học? Thứ nhất, kinh tế học tuy là một môn có tuổi đời rất trẻ ở Việt Nam cũng như trên thế giới, mới chỉ được ra đời sau Đại Công Nghiệp ở Châu Âu những năm giữa thế kỷ 18, nhưng nó lại có một ảnh hưởng rất lớn đến tất cả mọi mặt của đời sống chính trị, kinh tế, xã hội. Trong bối cảnh đất nước ta đang ngày càng hội nhập sâu rộng vào nền kinh tế thế giới cũng như đang nỗ lực tìm tòi nhiều phương pháp khác nhau để hoàn thiện thể chế kinh tế thị trường, thì việc phổ biến rộng rãi môn kinh tế học đến tất cả mọi người, đặc biệt là các bạn trẻ, sẽ giúp chúng ta đưa ra những quyết định đúng đắn hơn cho bản thân, cho doanh nghiệp, cơ quan nơi mình làm việc, và quan trọng hơn là cho tiến trình đổi mới phát triển của đất nước. Việc nhiều người dân có kiến thức về kinh tế sẽ giúp đất nước chúng ta có nhiều hơn những công dân có tri thức, trách nhiệm, nâng cao tinh thần tư duy phản biện, khả năng giám sát Nhà nước của quần chúng và từ đó phát triển mạnh mẽ văn hoá dân chủ trong nhân dân.

Lý do thứ hai chúng tôi muốn mở rộng kinh tế học, ngoài mục đích chính trị – xã hội nêu trên, còn có lý do về phương pháp giáo dục và học thuật. Chúng tôi tin tưởng mạnh mẽ vào sức mạnh của tự do học thuật và tư tưởng. Việc nghiên cứu nhiều tư tưởng kinh tế chính trị khác nhau không phải là để tạo nền móng cho những ý tưởng phản động hoặc đối lập phát triển, mà ngược lại còn giúp nâng cao dân trí, kỹ năng tư duy phản biện, làm cho con người dễ tiếp cận hơn với chân lý và kiên định thêm con đường tư tưởng mình đã chọn. Thực tế cho thấy những nhà kinh điển như Karl Marx, Lenin là những người đã phải đọc rất nhiều và hiểu rất rõ về chủ nghĩa tư bản, cả những điểm mạnh và điểm yếu của nó, trước khi có thể đưa ra những phê phán chuẩn xác, không chủ quan, duy ý chí. Liệu chăng chúng ta nên học tập những nhà tư tưởng vĩ đại cách tư duy rất mở và biện chứng đó, thay vì học tập tư tưởng lý thuyết của các ông một cách khiên cưỡng, giáo điều?

Lý do cuối cùng chúng tôi muốn mở rộng kinh tế học xuất phát từ những yêu cầu của thực tiễn, bởi vì không có một vấn đề về kinh tế xã hội nào trong hiện thực có thể được giải quyết chỉ qua một lăng kính tư tưởng hoặc góc nhìn duy nhất. Cuộc khủng hoảng tài chính kinh tế toàn cầu năm 2008-2009 đã bộc lộ rõ những yếu điểm của mô hình phát triển kinh tế tân tự do của chủ nghĩa tư bản, cũng giống như khủng hoảng sản xuất kinh tế ở nước ta những năm 70, 80 đã bộc lộ rõ những hạn chế yếu kém của nền kinh tế kế hoạch hoá tập trung, cơ chế xin-cho mà những ảnh hưởng tiêu cực của tư duy đó vẫn còn đè nén sự phát triển của nước ta đến tận bây giờ. Thực tiễn đã chứng minh, muốn một nền kinh tế phát triển một cách bền vững cần có sự phối hợp hài hoà giữa bàn tay vô hình của thị trường và bàn tay hữu hình của Nhà nước. Nếu Nhà nước can thiệp quá sâu vào nền kinh tế có thể sẽ dẫn đến trì trệ, tạo mầm mống cho sự lãng phí, quan liêu, tham nhũng. Nếu để thị trường phát triển một cách tự do mất kiểm soát có thể sẽ dẫn đến bất ổn, đầu cơ, lũng đoạn thị trường, và tạo mầm mống cho những thương vụ làm ăn gian dối. Những vấn đề bức thiết của thực tiễn này đưa ra cho những nhà lãnh đạo và hoạch định chính sách không ít khó khăn, thách thức, nhưng chúng ta có quyền yên tâm rằng Việt Nam không đơn độc trong công cuộc tìm kiếm cho mình một mô hình tăng trưởng kinh tế thích hợp, vì đó luôn là ước mơ thường trực của cả nhân loại. Chúng ta hoàn toàn có thể học hỏi kinh nghiệm của những quốc gia đi trước, thu thập tinh hoa văn hoá thế giới, và từ đó áp dụng có chọn lọc vào điều kiện cụ thể của Việt Nam.

Với tinh thần đó, chúng tôi tổ chức Hội nghị Kinh tế học mở rộng lần này, mong muốn các bạn sẽ không chỉ hiểu thêm về ích lợi to lớn của bộ môn kinh tế học và thu thập thêm cho mình những kiến thức bổ ích về kinh tế – xã hội, mà quan trọng hơn là sẽ còn tiếp tục đồng hành cùng chúng tôi bước vào khám phá thế giới mênh mông của các tư tưởng trong tương lai.

Xin chúc các quý vị đại biểu dự Hội nghị thật nhiều sức khoẻ và chúc Hội nghị của chúng ta diễn ra thành công tốt đẹp.

Trân trọng,

Nguyễn Việt Hoàng.

 

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

w

Connecting to %s